Jubileuszowe spotkanie w Żarkach

„Tyle człowiek wart
 ile w życiu osiągnie
i po sobie zostawi”

Te słowa J. Aleksandrowicza przyświecały tegorocznemu, piątemu już gminnemu międzyszkolnemu przeglądowi: „Moja Miejscowość – mała Ojczyzna”. Przebiegał on pod hasłem: „Znane postacie mojej miejscowości”, a odbył się we wtorek 11 maja w Domu Kultury w Żarkach. Uczestniczyli w nim uczniowie ze Szkoły Podstawowej w Żarkach im. Wł. Szafera przygotowani przez nauczycielki: Joannę Gil, Katarzynę Samek, Barbarę Sojkę. Do prezentacji uczniów z Gimnazjum w Żarkach przygotowała Katarzyna Czyż, a reprezentacją SP z Jaworznika kierowała Cecylia Bojda.

          Uczestnicy przeglądu wyszukali postacie te z dalszej i bliższej przeszłości oraz współcześnie żyjące. Uczniowie z kl. I „b”, VI „a”, „b” i „c” z SP z Żarek przybliżyli XIX-wieczną postać Piotra Antoniego Steinkellera, warszawskiego przemysłowca, który stworzył w Żarkach nowoczesny kombinat robotniczo – przemysłowy, ożywił handel, ułatwił komunikację, wprowadził nowoczesne metody upraw rolnych. Budowle, które powstały dzięki staraniom Steinkellera - nieliczne zachowały się do dzisiaj - można było obejrzeć na wystawie prac plastycznych wykonanych przez uczniów pod kierunkiem nauczycielki Małgorzty Stencel. Dla uczniów kl. VI „a” ciekawą postacią również związaną z Żarkami jest ksiądz Ludwik Roch Gietyngier – męczennik Kościoła, zmordowany w czasie II wojny światowej w Dachau. Ważną osobą okazał się Zygmunt Woźniak – nauczyciel, przedwojenny kierownik miejscowej szkoły i szkoły w Jaworzniku, a jednocześnie oficer. Zginął w Katyniu. Wiadomą rzeczą jest, że każda miejscowość, nawet nieduża posiada swoją przeszłość tworzoną przez znamienitych ludzi.

Uczniowie z SP w Jaworzniku szczycą się Pawłem Skorkiem – rzeźbiarzem przełomu XIX i XX wieku, który wykształcenie zdobywał w Warszawie, Rzymie i Padwie. Z inscenizacji wykonanej przez dzieci z kl. II, IV i V dowiedzieliśmy się o dziełach jakie artysta po sobie pozostawił (ołtarz w kościele w Koziennicach, stacje drogi krzyżowej w kościele żareckim i inne). Również ciekawym okazał się wywiad z kolarzem o międzynarodowej sławie Bogusławem Fornalczykiem – olimpijczykiem, zwycięzcą XV Wyścigu Pokoju i Wyścigu Dookoła Polski. Żareccy gimnazjaliści uczniowie kl. II „c” opowiedzieli życiorysy swoich dziadków  i pradziadków – Józefa i Kazimierza Solarzów, dzięki którym powstało miejscowe liceum, stadion sportowy, biblioteka, rozbudowano budynek Domu Kultury. Ciekawą postacią związaną z rodziną uczennicy był Leopold Grabowski – pierwszy w niepodległej Polsce wójt gminy Żarki. Jego brat, syn i kuzyn również wpisali się chlubnie w historię miejscowości i okolicy (budowa basenu i remizy strażackiej). Nie pominięto osoby współcześnie żyjącego i czynnego społecznika pana Henryka Rakowskiego; byłego przewodniczącego Rady Gminy, kronikarza współczesnych dziejów Żarek i kapelmistrza orkiestry dętej. Przegląd tradycyjnie zakończono wręczeniem dyplomów i książek. Na zakończenie swoje umiejętności zaprezentował zespół taneczny „Żareckie Iskierki”działający w SP w Przybynowie pod patronatem Domu Kultury w Żarkach. Pieczę instruktażową sprawuje nad zespołem pani Kamila Rzepka. 

     Każdy, nawet najskromniejszy jubileusz skłania do refleksji. Przegląd „Moja Miejscowość – Mała Ojczyzna” stanowi jedną z form edukacji regionalnej. Dzięki niej uczeń wprowadzany jest w świat lokalnego dziedzictwa kulturowego, jako podstawowego elementu tożsamości jednostkowej i społecznej. Jest ważnym składnikiem integracji europejskiej i warunkuje zakorzenienie się w małej ojczyźnie. Dziecko rozpoczyna poznanie od tego co bliskie do tego co dalekie:

- od poznania siebie, swego domu rodzinnego, szkoły

- przez poznanie najbliższej okolicy, swojego regionu, Polski

- do poznania Europy i świata

Po raz piąty uczniowie szkół gminy Żarki przygotowali i zaprezentowali zdobytą wiedzę o osobliwościach miejscowości w których żyją w zakresie geografii, historii, kultury, etnografii, gospodarki.

I Przegląd (2000r.) miał na celu zebranie ogólnych informacji nt. w / w dziedzin. Przy okazji odbyła się wystawa wyszukanych przez uczniów dawnych przedmiotów użytkowych , przy ogromnym zaangażowaniu rodziców.

W II spotkaniu (2001r.) dzieci pogłębiły wiadomości nt. legend jurajskich związanych z najbliższą okolicą. Przyjętą ogólnie formą była inscenizacja.

III impreza (2002r.) przebiegała ph.: „Zwyczaje, obyczaje i obrzędy ludowe”. Widownia podziwiała folklor wesela ludowego, zwyczaje świąteczne, obrzędy związane z powitaniem wiosny.

W 2003r. – IV Przegląd – poznaliśmy atrakcje turystyczne miejscowości. „Przewodnicy” prowadzali nas po najciekawszych zakątkach gminy, byliśmy świadkami redagowania listu o zabytkach Żarek do koleżanki z Warszawy, obejrzeliśmy inscenizację nt. historii powstania klasztoru w Leśniowie i legendę związaną ze znajdującym się nieopodal źródłem.

      Jako inspirator i organizator tych imprez mogę stwierdzić, że wzbudziły one zainteresowanie nie tylko społeczności szkolnej, ale również środowiska lokalnego – władz lokalnych, oświatowych, samorządowców, rodziców, mieszkańców. W trakcie opracowywania poszczególnych zadań uczniowie poznawali i popularyzowali wiedzę o charakterystycznych zjawiskach i wydarzeniach w gminie. Inspirowano do poznania dziedzictwa kulturowo – przyrodniczego. Kształtowano również umiejętności szukania i zbierania informacji o swojej miejscowości. Uwrażliwiano na otaczają rzeczywistość społeczno – kulturową.

     Kilkuletnie doświadczenie wskazuje, że przeglądy przynoszą zamierzone efekty. Uczniowie nabywają odpowiednią wiedzę, umiejętności, kształtują postawy; „Jestem bardzo dumna z tego, że moi krewni brali czynny udział w życiu społecznym i przyczynili się do rozwoju Żarek” (wypowiedź uczennicy z Gimnazjum). Środowiska szkolne wykazują twórczą postawę, rozwija się współpraca z instytucjami lokalnymi. Prace uczniów stanowią monografie miejscowości; są rzeczywistym, udokumentowanym źródłem wiedzy o regionie. Przeglądy „Moja Miejscowość – Mała Ojczyzna” są reakcją na globalizację życia społecznego, a równocześnie szansą na poznanie rodzimego środowiska i regionu.

Teresa Parma